MİNEÇİÇEĞİ
Orjinal
Adı: Verbena officinalis
Bilgi :Mineçiçeğigiller familyasının örnek bitkisidir.
Anayurdu bilinmemekte ama dünyanın birçok yerinde ve ülkemizde de
yetişmektedir. 60-100 cm. kadar boylanabilen, çokyıllık dayanıklı otsu
bitkidir. Dört köşe kesitli, koyu yeşil renkli ve tüylü gövdesi,
bitkinin tepesine doğru dallara ayrılır. Tüylü ve parlak koyu renkli,
kenarları derin dişli ve sapsız yaprakları, uzamış meşe yaprağına
benzer. Yaz ortasında başak ya da şemsiye biçimi oluşturarak açmaya
başlayan, ilk don olayına kadar açışını sürdüren küçük çiçekleri
eflatun, mavi ve kimi zaman da alacalı renklerde olur. Çiçeğin ortası,
beyaz ve siyah görünüşüyle küçük gözlere benzer. Olgunlaşan çiçekleri
tek tohumlu sert meyveler verir. Deniz, göl ve akarsulara yakın bol
güneşli ya da kısmi gölgeli yerleri; suyu iyi akıntılı, bitek, kum ve
kil karışımı gevşek toprakları seven bu bitki, döktüğü tohumlarıyla
çoğalır.
Mineçiçeği, verbalin adı verilen acı tatlı glikozitler, uçucu yağ,
yapışkan bitki sıvısı ve tanen içerir. Bazı yerlerde bitkinin yaprakları
yemeklere, çiğ olarak salatalara ve evde yapılan içkilere katılır.
Tibbi Etkileri ve Kullanımı Çok gösterişli bir bitki olmayan
mineçiçeği Eski Mısır, Yunan, Çin ve Roma'da ve ilk Hıristiyanlık
dönemlerinde kutsal sayılıp övgüyle anılmış, aşk iksirlerine
katılmıştır.
Günümüzde bitkinin saptanan yararları bu övgüleri haklı
çıkarmaktadır. Bitkinin tıbbi etkileri ve bunlardan yararlanma
yöntemlerini şöyle sıralayabiliriz:
• Sinirleri güçlendirici toniktir. Bedeni uyarıcı etkileri nedeniyle
yorgunluk, bitkinlik ve uykusuzlukta yararlı etkiler sağlar. Gerginlik
ve stresleri azaltarak yatıştırıcı etki yapar, isteri nöbetlerinin
kolayca atlatılmasında etkilidir.
• Bedenin çeşitli yerlerindeki spazmları çözücü etkisi vardır.
• Terleticidir. Soğuk algınlıklarının atlatılmasında etkili olur.
Balgamı söktürür. Grip sonrası oluşabilen melankoli ve depresyonun
atlatılmasında yardımcı olur.
• Sindirimi kolaylaştırır, peklik verir.
• Kadınlarda aybaşı durumunu düzene sokar, ağrıları hafifletir.
• Safra kesesi ve sarılık hastalığında yangıları azaltır.
Bu etkileri sağlamak üzere, mineçiçeğinin tüm topraküstü kesimleri
bitki çiçek açmadan önce yaz ortasında toplanır. Gölge, kuru ve havadar
yerde olabildiğince çabuk kurutulur. 1-3 tatlı kaşığı kurutulmuş bitki
alınıp üzerine 1 bardak kaynar su dökülür. 10-15 dakika bu şekilde
demlendirilerek elde edilen infüzyon, günde üç kez birer bardak olarak
içilir. Uykusuzluk durumunda yatmadan önce bir bardak alınır.
• Mineçiçeğinden elde edilen bu infüzyon diş çürümesi ve dişeti
hastalıklarında gargara olarak kullanılır.
