MERSİN
Orjinal
Adı: Myrtus communis
Diğer Adları: Mort, Murt, Sazak ağacı
Bilgi :Mersingiller familyasında yer alan aynı cinsten 1000
kadar bitki türünün genel adı Mersin'dir. Anayurdu Amerika, Avustralya
ve Yeni Zelanda olan, kış mevsiminde yapraklarını dökmeyen ve 2-5 m'ye
kadar boylanabilen ağaç ya da ağaççıklardır. Burada sözünü edeceğimiz,
Yabani ya da Adi mersin (M. communis) adı verilen tür, Akdeniz
Bölgesi'nin bitkisi olup Batı ve Güney Anadolu kıyı şeridimizde bulunan
güneşli ve kurak alanlardaki makiler arasında bol bol yetişmektedir. Üst
yüzeyinde pek çok saydam nokta (yağ bezeleri) bulunan yaprakları sert,
meşinimsi, kenarları düz, küçük, üzeri koyu yeşil, altı daha açık yeşil
ve tam ortası boydan boya çizgili olur. Mersinin yaz ortasından
sonbahara kadar açan altın renkli erkek organlı beyaz çiçekleri ve
yuvarlak kesitli, kırmızımsı renkte dalları vardır. Bitkinin ikinci
yılında dalları bej renge dönüp odunsulaşır. Başlangıçta etli ve beyaz
olan meyveleri, olgunlaştığında koyu mavi-siyah renge döner. Mersin
bitkisinin dal, yaprak, çiçek ve meyveleri hoş kokuludur. Bitki, döktüğü
tohumlarla kendiliğinden çoğalır ya da gövde çelikleriyle üretilir.
Mersinin yaprak ve çiçekli dallarında tanen, reçine, acı birtakım
maddeler ile uçucu yağlar; meyvelerinde yüksek oranda A vitamini, tanen,
şeker ve asitler bulunur. Tatlı ve hoş kokulu meyveleri pazarlarda
satılır ve yenir. Körpe yaprakları ise, defne gibi, et yemeklerine çeşni
vermesi için kullanılır.
Tibbi Etkileri ve Kullanımı Bitkinin tıbbi etkileri ve bunlardan
yararlanma yöntemleri şöyle özetlenebilir:
• Peklik verici ve özellikle çocuklarda diyareyi kesicidir.
• İştah açıcıdır.
• İdrar yolları enfeksiyonlarında antiseptik etkisi vardır.
• Doku ve damar büzücü niteliği nedeniyle kanı dindirici etkileri
görülür.
Sayılan bu etkilerinden yararlanmak üzere, bitkinin yapraklan her
mevsimde toplanır ve gölgelik, havadar bir yerde kurutulur, 1 tatlı
kaşığı kurumuş mersin yaprağı üzerine 4 bardak kaynar su dökülüp 10-15
dakika süreyle demlendirilerek hazırlanan infüzyon, günde iki kez birer
bardak içilir.
• Mersin, antiseptik etkiler taşır. Bu etkisinden yararlanmak üzere,
bitkinin yaprakları suda kaynatılıp buharı damıtılarak elde edilmiş ve
piyasada satışa sunulmuş suyu, dıştan bedene uygulanır.
• Ayrıca A vitamini yönünden zengin olan mersin meyvesinden şurup
yapılarak içilmesinin, görme yeteneğini artırdığı ileri sürülmektedir.