| |
|
 |
DOĞUM SONRASI VÜCUT
BAKIMI
Yaklaşık 40 hafta süren gebeliğiniz boyunca vücudunuzda bir
çok değişiklik oldu. Bu değişiklikler bebeğin gelişimini
sağladı ve sizi doğuma hazırladı.
Doğum ile gebeliğinizin önemli bir bölümü tamamlandı. Ancak
daha herşey bitmedi. Bundan sonra sizin bebeğinize psikolojik
ve fiziksel olarak yardımcı olabilecek hale gelebilmenizi
sağlayacak lohusalık dediğimiz bir dönem başlıyor. Bu dönem
yaklaşık 6-8 hafta sürer.
Doğumdan hemen sonra...
Doğumdan sonraki saatler sağlığınız için önemlidir. Bu dönemde
dikkat edilmesi gereken noktalar vardır. Sağlık görevlilerinin
sizi sık sık izlemesi gerekir. Tansiyonunuz, nabzınız, kanama
miktarınız kontrol edilmelidir. Aşırı kanama, halsizlik,
baygınlık hissi ve uyuklamaya yol açar. Bu durumda hemen
hekiminiz uyarılmalıdır. Uterus özellikle zor doğumlar sonrası
tam toparlanamayabilir ve zaman zaman gevşer. Bu durum bir
anda aşırı kanamaya neden olur. Bu nedenle doğum sonrası ilk
altı saat damardan serum verilmesi uygundur. Bu hem
kaybettiğiniz sıvıları yerine koyar, hem de damar yolunun açık
kalmasını sağlar. İlk altı saat içinde idrarınızı yapmanız
gerekir. Yapamazsanız sonda ile alınmasına izin verin. Biriken
idrar kanamalarınızın artmasına neden olur.
Kan grubunuzdan tam emin değilseniz doğumdan sonra tekrar
baktırın. Kan grubu negatif olan Anne'lerin bebeğinin kan
grubuna bakılır. Bebek pozitifse Anne'ye kan uyuşmazlığına
karşı koruyucu iğne yapılır. Bu iğne bir dahaki bebeğin kan
uyuşmazlığından etkilenmesini önler. Bu dönemde tıbbi yardım
ve bakım gerektiren birçok olay yaşanır.
Uterus hızla küçülüyor...
Plasenta çıkar çıkmaz dölyatağı küçülür, sertleşir.
Göbeğinizin altında sert bir kitle olarak ele gelir. Bu kitle
3 hafta içinde yavaş yavaş küçülerek kemik çatının içine girer
ve elinize gelmez.İlk 3 gün içinde son ağrısı dediğimiz
ağrıları hissedersiniz. Özellikle emzirmeden sonra duyduğunuz
bu ağrılara kasılan ve küçülmeye çalışan döl yatağınız neden
olur.Hamilelikte ağırlığı 10 kat artan döl yatağınızın
küçülmesi sırasında löşi dediğimiz akıntınız olur. Bu akıntı
önce kırmızı, sonra sırasıyla pembe, sarı ve beyaz kremsi renk
alarak 3-6 hafta süresince devam eder.İlk bir kaç gün kanlı
akıntı vardır.
2-3 hafta sarı sulu akıntı olur.Daha sonra akıntınız
koyulaşır. Sarı yeşil renk alır. En geç 5 haftada akıntı
kesilir.Eğer akıntınızın rengi koyulaşır ve kötü kokulu olursa
bir iltihap söz konusu olabilir. Böyle bir durumda hekiminize
haber vermelisiniz.Doğumdan sonraki ilk 24 saat içinde biraz
ateşiniz çıkabilir. Bunun nedeni doğum sırasında kaybettiğiniz
sıvıdır. Bu nedenle doğumdan sonra bol sıvı gıdalar almaya
başlamalısınız. Hamilelik sırasında vücudunuzda biriken sıvı
ilk günlerde hızla azalmaya başlar. Özellikle sık idrara
çıkarak ve terleyerek bu sıvıyı kaybedersiniz.
Evde bakım...
Eve gidince kendinizi iyi hissetseniz de bol bol
dinlenmelisiniz. Yatmalısınız. Sık sık idrar yapmanız
yararlıdır. Böylece idrar yolları enfeksiyonu riski azalır.
Eve gider gitmez duş alabilirsiniz. Duşu ayakta alın ve kese
yapmayın.
2 hafta sonra sokağa çıkabilirsiniz.
3 hafta sonra ev işlerini yapmaya başlayabilirsiniz. Ancak
ağır şeyler kaldırmayın ve ağır temizlikler yapmayın.
Kabızlık ve temizlik...
İlk 2 gün geçici bir kabızlık olabilir. Daha fazla sürerse
hekiminize danışmanız uygun olur.
Normal doğum yapmışsanız vajen girişinde epizyotomi kesisinin
dikişleri vardır. Bu dikişlerinizin mikrop kapmaması gerekir.
Mikrop kapma riski daha çok büyük tuvaletinizi yaptıktan sonra
olur. Bu nedenle her tuvaletten sonra size verilen mikrop
öldürücü sıvı ile vajen ağzını ve makatınızı önden arkaya
doğru silmeniz gerekir. Sezaryan ile doğum yapanların da bu
temizlemeyi yapmaları yararlıdır. Çünkü rahimden içeri
girebilecek mikroplar dölyatağında iltihaplanmalara neden
olabilir.
Bu dikişler ya da hamilelik sırasında oluşmuş basurlar vajen
ağzında ve makatınızda ağrı yapabilir. Bu durumda günde iki
kez 15 dakika süreli ılık hafif tuzlu suda oturmak yararlıdır.
Bunun için 1 tencere suyu kaynatıp ılıtın ve içine bir çorba
kaşığı tuz koyun. Yassı plastik bir kaba suyu koyarak içine
oturun. Oturma sırasında makatınızı ve vajeninizi hafif hafif
sıkın ve gevşetin.
Sezaryanla doğum yapmışsanız böyle sorununuz olmayacak. Ancak
karnınızdaki dikişler biraz gerginlik ve ağrı yapar. Bu
durumda dikişlerinizi kolonya ile ıslatın.
Duygusal Değişiklikler
Doğumun bitmiş olması ve sağlıklı bir bebeğe kavuşmuş olmanız
siz de büyük bir rahatlamaya neden olur. Çok sevinçlisinizdir.
Ona dokunmak kucaklamak istersiniz. Hiç çekinmeyin bol bol
kucağınızda tutun onu. Bazen ona dokunmaktan korkabilirsiniz.
Ancak bu duygu geçicidir. Üzülmeye gerek yok.
Bazen doğumdan sonraki ilk haftada Anne de hafif huy
değişiklikleri ve ağlama nöbetleri olabilir. İlk doğumlardan
sonra daha sık görülür.
Doğumdan sonraki ilk hafta içinde fırsat buldukça uyuyun. Boş
zamanlarınızı hamilelik sırasında yapamadığınız işleri yapıp
yetiştirme amacı ile yorularak geçirmeyin. Şu sıralar sizin
gereksinme duyduğunuz tek şey dinlenmedir. Doğumdan sonra
vücudunuza baktığınızda şaşıracaksınız. Karnınız küçülmüştür,
memeleriniz kocaman, bacaklarınız ise kalın gelebilir.
Doğumdan sonraki ilk günde hafif egzersizlerle başlayıp
bunları yavaş yavaş arttırırsanız vücudunuz doğum öncesi
formuna girecektir.
Doğum sonrası sancıları:
Doğumdan sonraki ilk günlerde ağrı duyabilirsiniz. Aklınıza
takılan herşeyi doktorunuza yada hemşirenize sormalısınız. İlk
günlerde özellikle emzirirken kasığınıza vuran ağrılar
olabilir. Bunun nedeni, memeden uyarılan refleksle, rahmin
eski haline dönmek için yaptığı kasılmalardır.Bunlar
vücudunuzun normale dönmekte olduğunu gösterir. Bu ağrılar
günler sürebilir. Kasılmalar çok şiddetli ise ağrı kesici
alabilirsiniz.
İdrara çıkma:
Hamilelikte toplanan fazla suyu atmak için ilk günlerde sık
idrara çıkma normaldir. Başlangıçta idrar yapmakta
zorlanabilirsiniz, ancak doğumdan hemen sonra idrarınızı
yapmaya çalışmalısınız. İdrarınızın gelmesi için kalkıp
dolaşın. Ilık suda oturun, idrar steril olduğundan suya
bırakabilirsiniz. Daha sonra yıkanın. Dikişleriniz varsa
buradaki batma hissini gidermek için idrar yaparken dikişlerin
üzerine ılık su dökebilirsiniz.
Kanama:
Doğumdan sonra en az iki hafta boyunca kanamanız olabilir.
Bebeğinizi emziriyorsanız kanama daha çabuk sona erer.
Başlangıçta kanama açık renkli ve çokçadır. Gittikçe azalarak
rengi koyulaşır. İlk adete kadar kanama devam edebilir. Bunun
için hijyenik kadın bağı kullanabilirsiniz. Hastalık etkenleri
taşıma olasılığı nedeni ile içe yerleştirilen tamponlar
önerilmez.
Bağırsaklar:
Doğumdan sonra bir iki gün tuvalete çıkma gereksinimi
duymayabilirsiniz. Doğumdan sonra ne kadar erken ayağa kalkıp
yürürseniz bağırsak hareketleride o kadar çabuk başlar. Bol su
içip lifli besinler yiyin. Tuvalete gitme hissi geldiğinde hiç
beklemeyin, ancak tuvalette kendinizi zorlamayın, ıkınmayın.
Tuvaletinizi yaparken dikişlerinizin açılma olasılığı
düşüktür, ama yinede üzerine temiz bir bez ile
bastırabilirsiniz.
Dikişler:
Dikişler ilk günlerde ağrı yapabilir. Çoğu dikiş bir hafta
içinde erir, dışta kalanlar düşebilir. İyileştirmeyi
hızlandırmak için doğumdan hemen sonra pelvis kaslarını
çalıştırıcı egzersizleri uygulayın. Ilık su içinde oturarak
dikişleri temiz tutun. Yıkadıktan sonra iyice kurulayın.Bu
amaçla ılık hava üfleyen saç kurutucu kullanabilirsiniz. Dikiş
alanına buz torbası koyarak acıyı hafifletebilirsiniz.
|
 |
|