DEFNE
Orjinal
Adı: Laurus nobilis
Diğer Adları: Har, Nehtel, Tehnel
Bilgi: Defnegiller familyasının örnek bitkisidir. Anayurdu
Akdeniz havzası olan ve günümüzde ılıman yerlerde yaygın olarak yetişen,
kışın yaprağını dökmeyen ağaç ya da ağaççıktır. Ülkemizin kıyı
bölgelerinde doğal olarak yetişmekte, ayrıca süs bitkisi olarak park ve
bahçeleri süslemektedir. 6-8 m'ye kadar boylanabilen defne, yuvarlak
tepeli ve sık dallı olarak gelişir. 8-10 cm. uzunluktaki oval ve
süslemecilikte iyi bilinen özel defne yaprağı biçimli, meşinimsi, sert,
üst yüzü parlak, kenarları dalga görünüşlü ve almaşık dizili koyu yeşil
yaprakları vardır, ilkbaharda açan sarımsı ya da yeşilimsi beyaz
renkteki küçük çiçekleri olgunlaşınca rengi koyu mor, tek tohumlu ve
etli meyvelere dönüşür. Bitkinin yuvarlak kesitli ve mor-kahverengi olan
gövdesi, zamanla odunlaşır ve rengi griye döner. Defne, gövde
çelikleriyle çoğaltılır.
Bitkinin yaprakları eterik asidi içerir. Bazı yemeklere koku ve çeşni
katar, ayrıca veteriner hekimlikte ilaç yapımında kullanılır. Defne,
ülkemizin tarımda önemli dışsatım ürünlerinden biridir. Meyvesinden
defne yağı elde edilir, ayrıca olgun meyveleri saç dökülmesini
engelleyici sabunların yapılmasında kullanılır.
Tibbi Etkileri ve Kullanımı Defnenin yaprak ve meyveleri, içerdiği
etkiler nedeniyle tıbbi amaçlarla kullanılır. Bu etkiler ve yararlanma
yöntemleri kısaca şöyle sıralanabilir:
• Sindirimi kolaylaştırıcıdır. Midevi ve iştah açıcıdır.
• İdrar söktürücüdür.
• Terleticidir.
Bu etkilerinden yararlanılmak için defne yaprakları genelde yaz
sonunda toplanır, gölgelik ve havadar yerde kurutulur. Parçalanmış kuru
yapraklarından 1-2 tatlı kaşığının üzerine 4 bardak kaynar su dökülüp
10-15 dakika süreyle demlendirilerek hazırlanan infüzyon, günde bir-iki
kez ve bir-iki yemek kasığı olarak alınabilir. Daha fazla alınması
kusturucu olur.
•Aynı şekilde hazırlanmış infüzyondan bir-iki bardağı, küvete
doldurulmuş banyo suyuna katılarak banyo yapılırsa, bedeni uyarıp
zindeleştirir.
• Bitkinin meyvelerinden yapılmış olan defne yağı, bedende romatizma
yangılı yerlere sürülerek rahatlama sağlanır.
• Bir-iki adet taze defne yaprağı fasulye, mercimek, nohut, pirinç
gibi kuru yiyeceklerin içine konursa onların kurtlanmalarını önler.
UYARILAR
• Gebelik durumunda defne alınmamalıdır.
• Yukarıda açıklaması yapılan, ülkemizin birçok yerinde yetişen
Akdeniz defnesi (L. nobilis) dışındaki diğer defne türleri zehirlidir.
