Bebekler dünyaya geldiklerinde mide-bağırsak
sistemleri tam olarak gelişmemiş-
tir.Büyüklerde bulunan sindirime yarayan birçok
enzimde bebeklerde henüz tam anlamıyla işlev görmediğinden
bebek emmelerden sonra yada özellikle hazır mama tüketiyorsa
mamadan sonra kramp şeklinde belirti veren ağrılarla başbaşa
kalır. Erkek bebeklerde görülme sıklığı kızlara göre daha
fazla olmakla birlikte gaz sancıları hafif veya şiddetli
olarak birçok bebeğin karşılaştığı bir sorundur.Herhangi bir
sağlık sorunu olmayan sağlıklı bebekte, her tür kontrol
edilemeyen ağrıya “kolik” denir. Bu durum, bebeklerin ortalama
% 20’sinde mevcuttur.
Bebek emmek ister ama kısa bir süre sonra
ağlamaya başlar.Bebeğin huzursuzluğunu her halinden
anlayabilirsiniz.Bebekler ayaklarını karınlarına çekerek
ağlarlar. Bebeğiniz özellikle besin aldıktan sonra bu
belirtileri veriyor ve sakinleşmiyorsa bunun gaz sancısı olma
ihtimali yüksektir,ayrıca gazı olan bebeklerin karınları sert
ve şiş görünür.
Bebeklerin tamamı ara sıra ağlar, ağlamayanı yoktur. Her
ağlamasının da, mutlaka hemen o anda çözümlenebilecek bir
nedeni de olmayabilir. Ancak bu ağlama, günde iki-iki buçuk
saati geçmez. Ancak gazlı bebekte;
Sürekli ağlama 3 saatten fazla sürer,
Genellikle saat 18.00-24.00 arasında olur, akşam saatlerinde
şiddetlenir,
Bebek son derece huzursuzdur,
Bacaklarını çeker, gaz çıkarır.
Gaz sancıları, bebek 2 haftalık olduğunda başlar, 4. haftada
şiddetlenir, 3. ayda büyük ölçüde kaybolur. Az sayıda bebekte,
6-9. aya dek devam edebilir.Bebekler mümkün olduğu sürece anne
sütü ile beslenmelidir, çünkü anne sütü bebeklerin mide
bağırsak sistemine son derece uygun olup kolay sindirilebilir.
Emziren anneler emme aralarında ve emmeden sonra bebeğin
gazını çıkarmalıdır. Eğer bebek mama içiyorsa bebeğe
dinlendirerek biberondan mama verilmelidir.Bebeklerin
üşümemelerine özen gösterilmelidir.Bebeğin karnını saat
yönünde zeytin yağıyla ovmak da gaz sancılarını azaltan bir
tekniktir.
Emziren anneler emme aralığını en az 2 saat olarak
ayarlamalıdır, aksi takdirde saat başı emen bebeklerde
sindirilen ve sindirilmemiş süt karışarak gaz yapabilir.Eğer
anne bebeğini emziriyorsa, kendine gaz yapan yiyeceklerden
uzak durmalı. Örneğin, soğan, kuru fasulye, karnabahar,
brokoli, kepekli yiyecekler, lahana, portakal, limon,
greyfurt. Kafein içeren içecekler, çikolata, çay hem gaz
yapar, hem de bebekte uykusuzluğa ve huzursuzluğa sebep olur.
Ayrıca anne nikotin, yani sigara kullanmamalıdır. Bazı alerjik
bünyeli ( özellikle alerjik deri döküntüsü, egzama, saman
nezlesi ve astımı olan) anneler, inek sütü içeren yiyecekleri
(süt, yoğurt, peynir, hatta tereyağı) aldığı takdirde bebekte
hem fazla gaz, hem de ishal,deri döküntüsü, burun akıntısı,
öksürük gibi alerjik belirtiler olabilir. Emziren anneler
bebeklerinde aşırı gaz olduğunda, kendi diyetlerindeki bu
maddeleri gözden geçirmeli ve bir süre için bunları kesmelidir
(özellikle bebek 4 aylık olup, gaz problemi geçene kadar).
Eğer bebek mama ile besleniyorsa, inek sütü bazlı mamalar gaz
yapıyor olabilir. Bu durumda, bebeğin doktoru ile görüşüp,
mama değişikliği tartışılabilir.
Eğer bebek biberonla besleniyorsa, çok küçük veya çok büyük
delikli emzikler, bebeğin fazla hava yutmasına ve çok gazı
olmasına sebep olur.
Bazen emzik vermek işe yarayabilir.
Beslenme sırasında, her 5-10 dakikada bir veya bir göğüsten
diğerine geçerken ve mutlaka beslenme bittikten sonra bebeğin
gazı çıkarılmalıdır.
Gaz sancıları tuttuğunda, anne-baba sakin olmalı, bebeği
kucağına alıp, ninniler mırıldanıp, kucağında gezdirmeli.
Ritmik hareketler ve devamlı sesler ( elektrik süpürgesi veya
saç kurutma makinesinin sesi gibi) sakinleştirici olabilir.
Evde çılgınlar gibi bağıran bebek, doktora gitmek için arabaya
biner binmez susar, yani araba ile gezdirmek de iyi bir
fikirdir.
Bebeğin karnını, sırtını ovmak, anne-baba yanındayken onu
yüzüstü yatırmak (Dikkat! Uyurken mutlaka sırt üstü yatıyor
olmalıdır!), veya anne-babanın bebeği kendi göğsü üzerine
yatırması da işe yarayabilir.
Bebeğin, ayakların ve karnına sıcak havlu veya havlu içinde
yakmayacak sıcaklıkta su torbası konulabilir.
Ilık bir banyo, özellikle de en çok sancının olduğu akşam
saatlerinin hemen öncesinde, bebeği sakinleştirip, sancıları
önleyebilir.
Anne sütü alan ve 6 aylıktan küçük bebeklerde, anne sütü
dışında bir şey verilmesi önerilmese de bazen papatya, rezene
çayları işe yarar.
Bebeklerin huysuzluğu asla sizi paniklendirmemelidir, sakin
olmaya çalışın ve uygulayabileceğiniz yöntemleri sıra ile
deneyin . Unutmayınız ki sizin sakin yada panik olmanız da
bebeği etkileyen başka bir sebeptir. Gaz problemi evde
uyguladığınız yöntemlerle yardım edemeyeceğiniz kadar şiddetli
ise doktorunuza başvurarak uygun görülen bir ilaç alınabilir.