Orjinal
Adı Alchemilla vulgaris
Bilgi: Gülgiller familyasındandır. Anayurdu bilinmeyen; ama Kuzey
Yarıküre'nin ılıman iklim kuşağında yaygın olarak yetişen, 15-60 cm.
kadar boylanabilen, çokyıllık dayanıklı otsu bitkidir. Ülkemizde de bazı
nemli çayırlarda, otlaklarda ve orman kenarlarında görülmektedir. Hafif
yassı, tüylü, dallara ayrılan yapıda yeşil renkli gövdesi; 7-11 loplu,
dairemsi biçimde, kenarları dişli ve yeşil ya da mavi-yeşil renkli
yaprakları vardır. Yaz mevsiminde gevşek salkımlar halinde bitkinin
tepesinde açan küçük çiçekleri yeşilimsi sarı renkte olur. Bitki, bu
çiçeklerde oluşan minik tohumlarıyla çoğalır. Ya da kökünün bölünüp
başka yerlere ekilmesiyle kültürü yapılır.
Aslanpençesi bitkisinin topraküstü kesimleri tanen, esans yağları,
salisilik asit ve bazı acı maddeleri içerir. Kimi yerlerde bitkinin
yaprakları ince ince kıyılarak salatalara katılıp çiğ olarak yenir.
Tibbi Etkileri ve Kullanımı Avrupa'da uzun yıllardan beri halk
hekimliğinde kullanılagelen aslanpençesi, özellikle kadınların yararına
olan tıbbi etkilere sahiptir. Bu tıbbi etkileri ve onlardan yararlanma
yöntemlerini şöylece özetleyebiliriz:
• Kadın üreme organları hastalıklarının iyileştirilmesinde pek
yararlıdır. Bazı uzmanlar sürekli aslanpençesi alan kadınların, kadın
hastalıklarıyla ilgili ameliyat rizikosunu en aza indirgeyeceğini ileri
sürüyorlar.
• Kadınların aybaşı dönemlerinde, gelen kanı azaltır, ağrıları
hafifletir; aybaşını düzene sokar.
• Kadınların menopoz dönemlerinde rahatlatıcı olur.
• Doku büzücü etkisi vardır; diyareyi keser, peklik verir.
• Bedeni güçlendirici bir toniktir.
Bu etkilerini sağlamak üzere, bitkinin yapraklan ve çiçekli saplan,
yaz mevsiminin ortasından sonbaharın bitimine kadar toplanır. Gölgede
özenle kurutulur. 2 tatlı kaşığı kurumuş ot karışımı üzerine 1 bardak
kaynar su dökülüp 10-15 dakika demlendirilerek bir infüzyon elde edilir.
Bu infüzyon günde üç kez birer bardak içilir.
• Bitki ayrıca doku büzücü niteliği nedeniyle etkili bir yara
iyileştiricidir. Kanamaları da keser.
• Aknelerin iyileştirilmesinde etkilidir.
• Beden yüzeyindeki yangıları azaltır.
• Ağız yaralarının iyileştirilmesinde etkili olur. Diş çekiminden
sonra yara yerinin çabuk iyileştirilmesi için, hazırlanacak dekoksiyonla
ağız çalkalanır.
•
Yangılı gözlere soğuk kompresi iyi gelir.
• Larenjitte (gırtlak enfeksiyonu) gargara yapıldığında iyileştirici
olur.
Bu etkilerinden yararlanmak için, bitkinin kuru ot karışımından 3-4
tatlı kaşığı alınır. Birkaç dakika suda kaynatılarak daha güçlü bir tür
dekoksiyon elde edilir. Bu dekoksiyon yaralar, akneler ve yangılı
yerlere dıştan uygulanır. Diğer durumlarda dekoksiyon soğuk kompres,
çalkalama ya da gargara şeklinde kullanılır.